Stephen Rapp – The Sasanian World Through Georgian Eyes: Caucasia and the Iranian Commonwealth in Late Antique Georgian LiteratureStephen Rapp – The Sasanian World Through Georgian Eyes: Caucasia and the Iranian Commonwealth in Late Antique Georgian Literature

Georgian literary sources for Late Antiquity are commonly held to be later productions devoid of historical value. As a result, scholarship outside the Republic of Georgia has privileged Graeco-Roman and even Armenian narratives. However, when investigated within the dual contexts of a regional literary canon and the active participation of Caucasia’s diverse peoples in the Iranian Commonwealth, early Georgian texts emerge as a rich repository of late antique attitudes and outlooks. Georgian hagiographical and historiographical compositions open a unique window onto a northern part of the Sasanian world that, while sharing striking affinities with the Iranian heartland, was home to vibrant, cosmopolitan cultures that developed along their own trajectories.

In these sources, precise and accurate information about the core of the Sasanian Empire-and before it, Parthia and Achaemenid Persia-is sparse; yet the thorough structuring of wider Caucasian society along Iranian and especially hybrid Iranic lines is altogether evident. Scrutiny of these texts reveals, inter alia, that the Old Georgian language is saturated with words drawn from Parthian and Middle Persian, a trait shared with Classical Armenian; that Caucasian society, like its Iranian counterpart, was dominated by powerful aristocratic houses, many of whose origins can be traced to Iran itself; and that the conception of kingship in the eastern Georgian realm of K’art’li (Iberia), even centuries after the royal family’s Christianisation in the 320s and 330s, was closely aligned with Arsacid and especially Sasanian models.

There is also a literary dimension to the Irano-Caucasian nexus, aspects of which this volume exposes for the first time. The oldest surviving specimens of Georgian historiography exhibit intriguing parallels to the lost Sasanian Xwaday-namag, The Book of Kings, one of the precursors to Ferdowsi’s Shahnama. As tangible products of the dense cross-cultural web drawing the region together, early Georgian narratives sharpen our understanding of the diversity of the Iranian Commonwealth and demonstrate the persistence of Iranian and Iranic modes well into the medieval epoch.

Rapp Jr, S. H. (2014). The Sasanian World Through Georgian Eyes: Caucasia and the Iranian Commonwealth in Late Antique Georgian Literature. Ashgate Publishing, Ltd.

See on books.google.com; Stephen H. Rapp Jr., e-Sasanika; Review (Adam McCollum, sehepunkte)

გვიანი ანტიკურობის ქართული წერილობითი წყაროები ჩვეულებრივ მიიჩნევა ისტორიული ფასეულობის არმქონე გვიანდელ ნაწარმოებებად. ამის შედეგად, საქართველოს რესპუბლიკის გარეთ არსებული მეცნიერება უპირატესობას ანიჭებდა ბერძნულ-რომაულ და თვით სომხურ ნარატივებსაც. სინამდვილეში, რეგიონული წერილობითი კორპუსის და ირანულ სამყაროში კავკასიის სხვადასხვა ხალხის აქტიური მონაწილეობის ორმხრივი კონტექსტების კვლევისას, ადრეული ქართული ტექსტეტი გვევლინება გვიანდელი ანტიკური ჩვეულებებისა და შეხედულებების მდიდარ საცავად. ქართული ჰაგიოგრაფიული და ისტორიოგრაფიული ნაწარმოებები ხსნის უნიკალურ ფანჯარას სასანიდური სამყაროს ჩრდილოეთ ნაწილში. ეს ნაწილი, ირანულ ჰართლანდთან საოცარი მსგავსებების გაზიარების გარდა, იყო საკუთარი ტრაექტორიებით განვითარებული ძლიერი, კოსმოპოლიტური კულტურების კერა.

ამ წყაროებში, მწირადაა ზუსტი და სწორი ინფორმაცია სასანიდურ იმპერიასა და მანამდე არსებულ პართიასა და აქემენიდურ სპარსეთზე. თუმცა ნათლადაა წარმოდგენილი ირანულის და განსაკუთრებით ჰიბრიდული ირანულის გავლენით არსებული ფართო კავკასიური საზოგადოების სრული სტრუქტურა. ამასთან ერთად, ამ ტექსტების კრიტიკულად შესწავლა ავლენს, რომ ძველ ქართულ ენაში, ისევე როგორც კლასიკურ სომხურში, უხვად იყო პართიულიდან და საშუალო სპარსულიდან ნასესხები სიტყვები. კავკასიურ საზოგადოებაზე, ირანულის მსგავსად, დომინირებდა უმეტესად ირანული წარმოშობის გავლენიანი არისტოკრატიული დინასტიები. აგრეთვე ქართლის (იბერია) აღმოსავლეთ საქართველოს სამეფოში სამეფოს ცნება, 320-330-იან წლებში სამეფო ოჯახის გაქრისტიანებამდე დიდი ხნის ადრეც, მჭიდროდ იყო დაკავშირებული არშაკიდულ და განსაკუთრებით სასანიდურ მოდელებზე.

ირანულ-კავკასიურ კავშირში ასევე არსებობს წერილობით მხარე, რომლის ასპექტებს პირველად ეს ნაშრომი აჩვენებს. ქართული ისტორიოგრაფიის უძველესი შემორჩენილი ნიმუშები საოცარ პარალელებს ავლენს დაკარგულ სასანიდურ “მეფეთა წიგნთან” (Xwaday-namag), ფირდოუსის შაჰნამეს ერთ-ერთ წინამორბედთან. როგორც რეგიონის დამაახლოებელი ხშირი კულტურათაშორისი ქსელის არსებული პროდუქტები, ადრეული ქართული ნარატივები აძლიერებს ჩვენს წარმოდგენას ირანული სამყაროს მრავალფეროვნებაზე და ანახებს ირანული და ირანიკული მოდელების გამძლეობას შუა საუკუნეების ეპოქამდე.

Rapp Jr, S. H. (2014). The Sasanian World Through Georgian Eyes: Caucasia and the Iranian Commonwealth in Late Antique Georgian Literature. Ashgate Publishing, Ltd.

See on books.google.com; Stephen H. Rapp Jr., e-Sasanika; Review (Adam McCollum, sehepunkte)

Filed in: Books and Reviews, History Tags: , , , ,

You might like:

Robert P. Blake, Georgian Secular Literature: Epic, Romance, and Lyric (1100-1800) Robert P. Blake, Georgian Secular Literature: Epic, Romance, and Lyric (1100-1800)
Zurab Avalishvili – T’eimuraz and his poem: The Martyrdom of Queen K’et’evan Zurab Avalishvili – T’eimuraz and his poem: The Martyrdom of Queen K’et’evan
<!--:en-->Antony Eastmond – Royal Imagery in Medieval Georgia<!--:--><!--:ka-->Antony Eastmond – Royal Imagery in Medieval Georgia<!--:--> Antony Eastmond – Royal Imagery in Medieval GeorgiaAntony Eastmond – Royal Imagery in Medieval Georgia
<!--:en-->David Braund – Georgia in Antiquity: A History of Colchis and Transcaucasian Iberia, 550 BC-AD 562<!--:--><!--:ka-->David Braund – Georgia in Antiquity: A History of Colchis and Transcaucasian Iberia, 550 BC-AD 562<!--:--> David Braund – Georgia in Antiquity: A History of Colchis and Transcaucasian Iberia, 550 BC-AD 562David Braund – Georgia in Antiquity: A History of Colchis and Transcaucasian Iberia, 550 BC-AD 562

Leave a Reply

Submit Comment
© 2019 Georgica. All rights reserved. XHTML / CSS Valid.
Proudly designed by Theme Junkie.